کامپوزیتی بهعنوان یکی از محبوبترین روشهای ترمیم و زیبایی دندانها شناخته میشوند، اما تاثیر سیگار و قلیان بر کامپوزیت دندانیکی از عواملی است که تاثیر منفی بر دوام و ظاهر این ترمیمها داشته باشند. در این مقاله، از دکتر سعید ساعدی با بررسی علمی و کاربردی بر این موضوع به راهکارهای پیشگیری و ترمیم این آسیبها میپردازیم.
تاثیر سیگار و قلیان بر کامپوزیت دندان چگونه است
تاثیر سیگار و قلیان بر کامپوزیت دندان به خصوص از طریق دود سیگار که حاوی ترکیبات شیمیایی متعددی است، بسیار قابل توجه است. این ترکیبات باعث تغییر رنگ و کاهش شفافیت کامپوزیت میشوند. علاوه بر رنگ پریدگی، مواد مضر سیگار میتوانند باعث مات شدن و کاهش براقی طبیعی کامپوزیت شوند. مصرف مداوم سیگار همچنین به مرور زمان موجب تخریب سطحی کامپوزیت شده و استحکام آن را کاهش خواهد داد و موجب، ترک خوردن یا خرد شدن این مواد شود.
تاثیر قلیان بر دندان کامپوزیت و تفاوت آن با سیگار
قلیان نیز مانند سیگار دود تولید میکند اما ترکیب شیمیایی و دمای دود آن متفاوت است. دود قلیان معمولا حجیمتر و حاوی ترکیبات خاصی است که تاثیر متفاوتی بر دندانهای کامپوزیتی دارد.دود قلیان علاوه بر نیکوتین و تار، حاوی ترکیبات دیگری مانند فلزات سنگین است که میتوانند به شکل لکههای تیره روی کامپوزیت بنشینند.
مقایسه تغییر رنگ و خوردگی کامپوزیت در مصرفکنندگان قلیان و سیگار
مقایسه تغییر رنگ و خوردگی کامپوزیت در مصرف کنندگان قلیان و سیگار نشان میدهد که هر دو نوع دخانیات میتوانند به شدت روی ظاهر و ساختار دندانهای کامپوزیتی تاثیر منفی بگذارند، اما نحوه و شدت این تاثیرات متفاوت است. در مصرف کنندگان قلیان، معمولا سرعت تغییر رنگ کامپوزیت بالاتر است، دلیل این امر حجم بالاتر دود و مدت زمان طولانیتر تماس کامپوزیت با ترکیبات رنگزا و دودههای سنگین دود قلیان است که به شکل لکههای تیره و ماندگار روی سطح دندانها رسوب میکنند. این لکهها به سرعت باعث زرد یا قهوهای شدن کامپوزیت شده و زیبایی آن را تحت تأثیر قرار میدهند.
جهت مشاوره بیشتر با شماره زیر تماس حاصل فرمایید.
علل تغییر رنگ دندان کامپوزیت در اثر مصرف سیگار و قلیان
تغییر رنگ دندان کامپوزیت در اثر مصرف دخانیات، به ویژه سیگار و قلیان، نتیجه ترکیبی از عوامل شیمیایی و فیزیکی است که در دود این مواد وجود دارد. این عوامل با نفوذ به ساختار سطحی و حتی عمقی کامپوزیت، باعث تغییر رنگ، لکهگذاری و کاهش زیبایی ترمیم دندانی میشوند.
نقش رنگدانهها و نیکوتین در تغییر رنگ کامپوزیت
یکی از مهمترین تغییر رنگ کامپوزیت، حضور رنگدانهها و نیکوتین در دود سیگار و قلیان است. نیکوتین، ترکیبی محلول در چربی، با نفوذ به منافذ ریز و خلل و فرج موجود در سطح کامپوزیت باعث جذب و تثبیت رنگدانهها میشود. این رنگدانهها در ابتدا باعث زرد شدن و سپس قهوهای شدن تدریجی سطح دندانهای کامپوزیتی میگردند. این تغییر رنگ به مرور زمان شدیدتر شده و حتی پس از پاکسازیهای معمول نیز بهراحتی از بین نمیرود.
بیشتر بدانید: هزینه جرم گیری دندان در سال ۱۴۰۴ چقدر است؟
تاثیر ضخامت و جنس کامپوزیت در مقاومت رنگی
ضخامت لایه کامپوزیت و جنس مواد استفاده شده در آن نیز در میزان مقاومت در برابر تغییر رنگ بسیار موثر. است. برخی کامپوزیتها که از رزینهای با کیفیت و ذرات فیلر مناسب ساخته شدهاند، مقاومت بیشتری در برابر نفوذ رنگدانهها دارند و تغییر رنگ کمتری تجربه میکنند. اما با این وجود، هیچ نوع کامپوزیتی بهطور کامل در برابر لکهگذاری و تغییر رنگ ناشی از مصرف مکرر سیگار و قلیان مقاوم نیست. به همین دلیل انتخاب نوع کامپوزیت و مراقبتهای پس از ترمیم، نقش حیاتی در حفظ زیبایی و سلامت دندانها دارد.
راهکارهای پیشگیری بر تاثیر سیگار و قلیان بر دندان کامپوزیت
تاثیر سیگار و قلیان بر کامپوزیت دندان میتواند به مرور زمان باعث تغییر رنگ، کاهش دوام و آسیبهای ساختاری به ترمیمهای دندانی شود. خوشبختانه با رعایت برخی نکات مراقبتی و استفاده از روشهای پیشگیری، میتوان این اثرات مخرب را تا حد زیادی کاهش داد و زیبایی دندانهای کامپوزیت را حفظ کرد.
استفاده از محصولات محافظتکننده و تمیزکننده تخصصی
یکی از موثرترین راهکارها برای مقابله با تاثیر سیگار و قلیان بر دندان کامپوزیت، استفاده منظم از محصولات تخصصی تمیزکننده و محافظت کننده است. خمیر دندانهای حاوی مواد ضد لکه، دهانشویههای آنتیاکسیدان و محافظ مینای دندان میتوانند به کاهش جذب رنگدانهها و لکهگذاری کمک کنند. همچنین، استفاده از نوارهای سفیدکننده با نظر دندانپزشک میتواند به بازیابی درخشندگی کامپوزیتها کمک کند.
تکنیکهای مراقبت دهانی و رعایت بهداشت در مصرفکنندگان دخانیات
رعایت بهداشت دقیق و منظم دهان، شامل مسواک زدن حداقل دو بار در روز با تکنیکهای صحیح، استفاده روزانه از نخ دندان و شستشوی دهان پس از مصرف سیگار یا قلیان، نقش بسیار مهمی در کاهش اثرات منفی این مواد بر کامپوزیت دارد. مصرفکنندگان دخانیات باید توجه ویژهای به پاکسازی کامل باقیماندههای دود و مواد رنگزا از سطح دندانها داشته باشند تا از تثبیت لکهها جلوگیری کنند.
اهمیت مراجعه منظم به دندانپزشک برای معاینات و پاکسازی
مراجعه منظم به دندانپزشک برای انجام معاینات دورهای و پاکسازی حرفهای دندانها، یکی از کلیدیترین عوامل پیشگیری از آسیبهای ناشی از تاثیر سیگار و قلیان بر کامپوزیت دندان است. دندانپزشک میتواند لکههای سخت و رسوبات دوده را که با روشهای خانگی پاک نمیشوند، به صورت تخصصی پاک کرده و سلامت ساختار کامپوزیت را بررسی کند. این مراقبتهای حرفهای باعث افزایش طول عمر و حفظ زیبایی ترمیمهای کامپوزیتی میشود.
نتیجهگیری
تاثیر سیگار و قلیان بر دندان کامپوزیت، موضوعی است که نباید نادیده گرفته شود. زیرا مصرف این دخانیات میتواند به مرور زمان باعث تغییر رنگ، کاهش دوام و آسیبهای ساختاری به ترمیمهای کامپوزیتی شود. با رعایت نکات مراقبتی، استفاده از محصولات محافظتکننده و مراجعه منظم به دندانپزشک، میتوان این اثرات منفی را به حداقل رساند و زیبایی دندانهای کامپوزیتی را حفظ کرد. دکتر سعید ساعدی تأکید بر مراقبت و توجه مستمر، کلید حفظ سلامت و زیبایی دندانهای ترمیمشده است. و توصیه میکند مصرفکنندگان سیگار و قلیان برای جلوگیری از آسیبهای بیشتر حتماً از راهکارهای پیشگیرانه بهرهمند شوند.
سوالات متداول
- آیا مصرف سیگار و قلیان باعث تغییر رنگ دائمی دندانهای کامپوزیتی میشود؟
بله، ترکیبات موجود در دود سیگار و قلیان میتوانند باعث تغییر رنگ و لکهگذاری روی دندانهای کامپوزیتی شوند. که گاهی با روشهای معمول خانگی به سختی پاک میشوند. - آیا میتوان از تغییر رنگ دندان کامپوزیت ناشی از دود سیگار و قلیان جلوگیری کرد؟
با رعایت بهداشت دهان، استفاده از محصولات محافظتکننده و مراجعه منظم به دندانپزشک برای پاکسازی حرفهای میتوان تا حد زیادی از تغییر رنگ جلوگیری کرد. اما بهترین راه کاهش یا ترک مصرف دخانیات است. - نوع کامپوزیت در مقاومت به لکهگذاری دخانیات موثر است؟
بله، نوع مواد و ضخامت کامپوزیت در مقاومت آن به رنگپذیری و لکهگذاری تاثیر دارد. اما هیچ کامپوزیتی به طور کامل در برابر لکههای ناشی از سیگار و قلیان مقاوم نیست.